Type plan: beheersverordening
Naam van het plan: Gravenrode Noord Oost
Status: vastgesteld
Plan identificatie: NL.IMRO.0882.BVGRAVENRODE03001-VG01

4.1 Milieu

4.1.1 Bodem
 
In het kader van de Wet ruimtelijke ordening dient voor ontwikkelingen te worden aangegeven of de bodemkwaliteit geschikt is voor de beoogde bestemming (om aan te tonen dat er sprake is van een goede ruimtelijke ordening).
 
Onderhavige beheersverordening betreft een conserverend ruimtelijk plandocument, waarin geen ontwikkelingen worden voorzien. Voor zover ten behoeve van een vergunning in het kader van de Wabo een bodemonderzoek noodzakelijk is, kan dat worden uitgevoerd in de bij deze vergunningaanvraag behorende procedure. De resultaten van het bodemonderzoek worden getoetst aan het vigerende landelijk bodembeleid en het bodembeleid van de gemeente Landgraaf.
 
Tussen het spoor en de Mensheggerweg ligt de steenstort van de voormalige mijn Laura II (Rouenhofveld). Dit gebied is in de beheersverordening bestemd als Natuur. Bekend is dat mijnsteen al gevolg van oxidatie (door b.v. ontgraving) sulfaat kan uitlogen naar de directe omgeving. Hoewel dit terrein, gelet op historische bronnen, niet specifiek als verontreinigde locatie geldt, dient er toch aandacht te zijn voor dit fenomeen bij de beoordeling of er een omgevingsvergunning voor het uitvoeren van een werk, geen bouwwerk zijnde, of van werkzaamheden (oude aanlegvergunning) kan worden afgegeven. Binnen de regels zijn om dit te kunnen afwegen voorwaarden opgenomen onder artikel 5.4.2.
4.1.2 Geluid
 
Bij het ontwikkelen van een ruimtelijk plan is het van belang rekening te houden met geluidbronnen en de mogelijke hinder of overlast daarvan voor mensen. De beoordeling van het aspect geluid vindt zijn grondslag vooral in de Wet geluidhinder (Wgh) maar daarnaast bijvoorbeeld ook in de Wet ruimtelijke ordening wanneer het gaan om de beoordeling of er sprake is van een goed woon- en leefklimaat. Voor industrielawaai van individuele bedrijven geldt dat de Wabo en het Activiteitenbesluit het toetsingscriterium vormt.
 
Het aspect geluid kent voor een aantal bestemmingen (zoals wonen) in combinatie met een aantal typen geluidbronnen een wettelijk kader dat van belang is bij het opstellen van ruimtelijke plannen. Zo zijn in de Wet geluidhinder voor woningen en andere geluidgevoelige bestemmingen grenswaarden opgenomen voor industrielawaai, wegverkeerlawaai en spoorweglawaai. Andere geluidbronnen kunnen noodzaken tot een aanvullende beoordeling van het aspect geluid in het kader van onder andere een 'goede ruimtelijke ordening'. Voor onderhavig plan geldt als uitgangspunt dat de aanwezige geluidgevoelige bestemmingen reeds binnen het vigerende bestemmingsplan passen. Nieuwe bouwplannen dienen aan de Wet geluidhinder te worden getoetst. De beheersverordening voorziet niet in nieuwe bouwplannen en een verdere toetsing aan de Wet geluidhinder of de Wabo kan daarmee achterwege blijven.
 
Wel reikt de contour industrielawaai van het buiten het besluitgebied gelegen bedrijventerrein 'Dentgenbach' tot in het besluitgebied. Deze contour is op de illustratie opgenomen en voorzien van een bijbehorende regeling. Er is hier sprake van een bestaande contour. Aangezien het gebied niet voorziet in nieuwe ontwikkelingen is nader onderzoek naar de aanwezigheid van de contour industrielawaai niet noodzakelijk.
 
Speciale aandacht vergt de nabijheid van het evenemententerrein Megaland. De geluidruimte ten behoeve van dit evenemententerrein is vastgelegd in de voor het evenemententerrein verleende milieuvergunning en heeft tevens doorwerking gevonden in het evenementenbeleid van de gemeente Landgraaf.
4.1.3 Luchtkwaliteit
 
Op 15 november 2007 is een wijziging van de Wet milieubeheer (Wm) van kracht geworden. In hoofdstuk 5 is titel 2 luchtkwaliteitseisen ingevoegd (ook ‘Wet luchtkwaliteit’ genoemd). Gelijktijdig zijn de volgende besluiten en regelingen van kracht geworden:
  • Besluit ‘Niet in betekenende mate’ (NIBM)
  • Regeling ‘Niet in betekenende mate’ (NIBM)
  • Regeling ‘Beoordeling luchtkwaliteit 2007
  • Regeling ‘Projectsaldering luchtkwaliteit 2007’

Deze nieuwe wet- en regelgeving omvat maatregelen om zowel de uitstoot van schadelijke stoffen te beperken en te voorkomen dat mensen langdurig worden blootgesteld aan verontreiniging.
 
Besluit gevoelige bestemmingen
Conform artikel 5.16a van de ‘Wet luchtkwaliteit’ kunnen bij Algemene Maatregel van Bestuur nog nadere regels worden gesteld om te voorkomen dat bij een (dreigende) overschrijding van één of meerdere grenswaarde(n) projecten doorgang vinden die er toe leiden dat het aantal blootgestelden met een verhoogde gevoeligheid toeneemt. Dit Besluit gevoelige bestemmingen (luchtkwaliteitseisen) van 15 januari 2009 (in werking met ingang van 16 januari 2009) beperkt de mogelijkheden om ruimtelijke ontwikkelingen uit te voeren in overschrijdingssituaties voor zogenaamde ‘gevoelige bestemmingen’. Tot die gevoelige bestemmingen worden scholen, kinderopvang en bejaarden-, verpleeg of verzorgingshuizen gerekend. In het Besluit is aangegeven dat moet worden onderzocht of op een locatie sprake is van een daadwerkelijke of een dreigende overschrijding van de grenswaarden indien de locatie:
  • is gelegen binnen 300 meter vanaf rijkswegen (wegen in beheer van het Rijk);
  • is gelegen binnen 50 meter vanaf de rand van een provinciale weg (wegen in beheer bij de provincie).

Niet in betekenende mate (NIBM)
In de algemene maatregel van bestuur ‘Niet in betekenende mate’ (Besluit NIBM) en de ministeriële regeling NIBM (Regeling NIBM) zijn de uitvoeringsregels vastgelegd die betrekking hebben op het begrip NIBM. Het begrip ‘niet in betekenende mate’ is gedefinieerd als 3% van de grenswaarde voor NO2 en PM10. In de Regeling NIBM is een lijst met categorieën van gevallen (inrichtingen, kantoor- en woningbouwlocaties) opgenomen die niet in betekenende mate bijdragen aan de luchtverontreiniging. Deze gevallen kunnen zonder toetsing aan de grenswaarden voor het aspect luchtkwaliteit uitgevoerd worden. Concreet houdt dit in dat bijvoorbeeld ontwikkelingen kleiner dan of gelijk aan 1.500 woningen bij minimaal één ontsluitingsweg en 3.000 woningen bij minimaal twee ontsluitingswegen niet in betekenende mate bijdragen aan de luchtkwaliteit. Ook voor andere ruimtelijke initiatieven is aangegeven wanneer deze niet in betekenende mate bijdragen aan de luchtkwaliteit.
 
Nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen dienen te voldoen aan het geschetste luchtkwaliteitskader. In die situaties waarin een nieuwbouwplan in de nabijheid van een dreigende overschrijdingslocatie ligt, dient een luchtkwaliteitsonderzoek te worden verricht en kan niet worden volstaan met een NIBM-toets. Onderhavige beheersverordening bevat geen nieuwe ontwikkelingen zodat een verdere toetsing van het plan ten aanzien van het aspect luchtkwaliteit achterwege kan blijven. Uit de milieuvergunning van het aanpalende Megaland evenemententerrein (2011) blijkt dat middels berekeningen aannemelijk is gemaakt dat de aanvraag voldoet aan de eisen voor de lokale luchtkwaliteit zoals deze gelden op basis van de Wet milieubeheer. Ook is hierbij aannemelijk gemaakt dat mogelijke piekwaarden in concentraties door het houden van het Pinkpopfestival op het Megalandterrein geen belemmering vormen. Hierbij is uitgegaan van een worst-case berekening voor de bijdrage van het extra verkeer als gevolg van de activiteiten op het Megaland-terrein op de luchtkwaliteit. Het aspect luchtkwaliteit is daarmee in voldoende mate onderzocht en levert geen beperkingen op voor onderhavig plan.
4.1.4 Externe Veiligheid
 
Externe veiligheid gaat over het beheersen van de risico's voor de omgeving als gevolg van gebruik en opslag van gevaarlijke stoffen bij bedrijven, het vervoer van gevaarlijke stoffen over de weg, het water, het spoor en door buisleidingen. De risicobenadering externe veiligheid kent twee begrippen om het risiconiveau van transport en aanwezigheid van gevaarlijke stoffen in relatie tot de omgeving aan te geven. Deze begrippen zijn het plaatsgebonden risico (PR) en het groepsrisico (GR).
 
Het PR is de kans per jaar dat een persoon, die zich continu en onbeschermd op een bepaalde plaats in de omgeving van een transportroute of inrichting bevindt, overlijdt door een ongeval met het transport van gevaarlijke stoffen op die route of binnen die inrichting. Plaatsen met een gelijk risico kunnen door zogenaamde risicocontouren op een kaart worden weergegeven. Voor kwetsbare objecten (bijvoorbeeld woningen) is de grenswaarde voor het PR gesteld op een niveau van 10-6/jaar. Voor beperkt kwetsbare objecten (bijvoorbeeld bedrijven) is dit een richtwaarde.
 
Het groepsrisico beschrijft de kans dat een groep van 10 of meer personen gelijktijdig komt te overlijden ten gevolge van een ongeval met gevaarlijke stoffen. Het groepsrisico geeft een indicatie van de maatschappelijke ontwrichting in geval van een ramp. Het groepsrisico wordt uitgedrukt in een grafiek, waarin de kans op overlijden van een bepaalde groep (bijvoorbeeld 10, 100 of 1.000 personen) wordt afgezet tegen de kans daarop. Voor het groepsrisico geldt de oriëntatiewaarde als ijkpunt in de verantwoording (geen norm). Bevoegd gezag dient de hoogte van het groepsrisico alsmede elke verandering van het groepsrisico te verantwoorden. Samen met de hoogte van het groepsrisico moeten andere kwalitatieve aspecten worden meegewogen in de beoordeling van het groepsrisico. Onder deze aspecten vallen zelfredzaamheid en bestrijdbaarheid. Onderdeel van deze verantwoording is overleg met (en advies vragen aan) de Veiligheidsregio.
 
Externe veiligheid risicovolle bedrijven
Bij de beoordeling van de risico's voor de externe veiligheid worden de normen voor het PR en GR gehanteerd, zoals vastgelegd in het Besluit externe veiligheid voor inrichtingen (Bevi) en de bijbehorende Regeling externe veiligheid voor inrichtingen (Revi). Bij de besluitvorming dient het bevoegd gezag het GR te verantwoorden. Het gebied waarbinnen de verantwoordingsplicht van toepassing is voor categoriale inrichtingen (zoals LPG-tankstations) is wettelijk vastgelegd in het Revi.
 
Externe veiligheid buisleidingen
Op 1 januari 2011 is het Besluit externe veiligheid buisleidingen (Bevb) en de bijbehorende Regeling externe veiligheid buisleidingen (Revb) in werking getreden. In dit besluit worden, in lijn met het Bevi, normen gesteld aan het PR voor buisleidingen en dient het GR van buisleidingen te worden verantwoord.
 
Transport van gevaarlijke stoffen
Voor het transport van gevaarlijke stoffen over de weg, het spoor en het binnenwater is op 1 januari 2010 een circulaire gepubliceerd voor de risiconormering voor het vervoer van gevaarlijke stoffen (Circulaire Risiconormering vervoer gevaarlijke stoffen). Voor de risico's als gevolg van het vervoer van gevaarlijke stoffen over de weg, het spoor of waterweg wordt in navolging van het Bevi gewerkt aan een Besluit transportroutes externe veiligheid (Btev). Naar verwachting zal dit begin 2013 in werking treden.
 
Risicoanalyse
Ten behoeve van het voorliggende plan is een inventarisatie externe veiligheid uitgevoerd. Deze conclusie daarvan luiden als volgt:
  • risicovolle bedrijven: in het besluitgebied zelf zijn geen Bevi-inrichtingen gelegen. Aangrenzend aan het plangebied bevindt zich SnowWorld. Binnen SnowWorld is een ammoniakkoelinstallatie aanwezig. Gezien de in de installatie aanwezige hoeveelheid ammoniak valt de installatie niet onder de werkingssfeer van het Besluit externe veiligheid inrichtingen (Bevi). Derhalve is het plaatsgebonden risico (PR) nihil. Nu de installatie niet onder het Bevi valt, is er geen sprake van een invloedsgebied en hoeft het groepsrisico (GR) niet te worden verantwoord. Ook Manege Bovenste Hof en Landgoed Overste Hof bevinden zich in de nabijheid van onderhavig besluitgebied en beschikken beide over een propaangastank. De plaatsgebonden risicocontour bedraagt 10 respectievelijk 15 meter en reikt niet tot in onderhavig besluitgebied. Ten westen van het besluitgebied van deze beheersverordening bevindt zich op grondgebied van de gemeente Kerkrade de Exxon Mobil Europe BV. Hier bevindt zich een propaaninstallatie. De plaatsgebonden risicocontour bedraagt 25 meter welke niet tot in het besluitgebied reikt. Een verantwoording van het groepsrisico in relatie tot de aanwezigheid van risicovolle bedrijven is niet aan de orde. Slechts indien nieuwe ontwikkelingen zich binnen het besluitgebied aandienen en indien deze ontwikkelingen zich voltrekken binnen het invloedsgebied van een risicovol bedrijf is een verantwoording van het groepsrisico aan de orde. Gezien het conserverende karakter van onderhavig plan is dit hier niet aan de orde.
  • buisleidingen: in het noorden van het besluitgebied bevindt zich een hogedrukgasleiding (Z-503-12-KR-005). Ten aanzien van de ondergrondse buisleidingen is in 2009 voor meerdere nieuwbouwplannen in de gemeente Landgraaf met betrekking tot de aanwezige leidingen van de Gasunie een groepsrisicoberekening uitgevoerd. Het resultaat van deze groepsrisicoberekening is dat de overschrijdingsfactor ≤ 1,0 en de oriënterende waarden worden niet overschreden. Dit blijkt ook uit de bijlagen bij de brief van de Gasunie van 1 oktober 2009 met kenmerk TOLTO 09 B.4323, die als bijlage 2 is bijgevoegd. Het uitvoeren van een nieuwe groepsrisicoberekening wordt dan ook, mede gelet op het feit dat uitsluitend de bestaande situatie wordt vastgelegd en er geen nieuwe activiteiten/ontwikkelingen hebben plaatsgevonden en zullen plaatsvinden die meer mensen aantrekken, niet noodzakelijk geacht.  
  • transport gevaarlijke stoffen: het besluitgebied ligt binnen het invloedsgebied van de N299 en de spoorlijn Heerlen-Herzogenrath. Voor zowel de weg alsook het spoortraject geldt dat het GR kleiner is dan 0,1 maal de oriëntatiewaarde en er derhalve geen sprake is van een relevant groepsrisico. Het plaatsgebonden risico is nergens groter dan de grenswaarde van 1.0 10-6 per jaar. De beheersverordening bevat eveneens geen nieuwe ontwikkelingen en zal derhalve ook niet leiden tot een toename van het groepsrisico. Een verantwoording van het groepsrisico is derhalve voor zowel de N299 alsook het spoor niet noodzakelijk.
Met betrekking tot de aanwezige risicobronnen in en aangrenzend aan het besluitgebied kan worden gesteld dat hiervan het groepsrisico kleiner is dan 0,1 maal de oriënterende waarden. Verder geldt dat binnen het besluitgebied overwegend sprake is van de aanwezigheid van zelfredzame personen. Formeel dient voor de aspecten bestrijdbaarheid en zelfredzaamheid advies te worden ingewonnen bij de Veiligheidsregio. Vanwege het feit dat hier sprake is van een beheersverordening en de beïnvloeding door het aspect externe veiligheid zeer gering is worden risico reducerende maatregelen niet noozakelijk geacht. Het aanwezige groeps- en restrisico wordt, gezien de voorliggende situatie, aanvaardbaar geacht. Geconcludeerd kan worden dat het aspect externe veiligheid geen beperkingen oplevert voor onderhavig plan.
4.1.5 Geurhinder
 
In het besluitgebied zijn twee rioolgemalen gelegen welke zijn voorzien van een geurzone. Deze geurzones zijn op de illustratie opgenomen en voorzien van een bijpassende regeling. Binnen deze geurzones zijn geen geurgevoelige bestemmingen gelegen. Daarnaast zijn nabij het besluitgebied twee maneges aanwezig welke op basis van de gebiedsvisie Wet geurhinder en veehouderij (Wgv) van de gemeente Landgraaf zijn voorzien van een geurzone. Voor beide maneges (Manege Bovenste Hof aan de Overstehofweg 12 en Manege Galop aan de Tunnelweg 1) geldt een te hanteren minimale afstand tussen de manege en geurgevoelige objecten van 50 meter. Deze geurzones reiken niet tot in onderhavig besluitgebied. Het aspect geurhinder is daarmee in voldoende mate onderzocht en levert geen beperkingen op voor onderhavig plan.